اگه گربه‌ت موقع خوردن میوه و سبزیجات با کنجکاوی نگاهت میکنه، شاید از خودت بپرسی میتونم یه تیکه کوچیک بهش بدم؟ جواب کوتاه اینه که بعضی میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها هستن، اما فقط به‌عنوان تشویقی و گهگاهی، نه غذای اصلی.
گربه‌ها گوشت‌خوار هستن و بخش اصلی غذای روزانه‌شون باید غذای کامل و مخصوص گربه باشه. میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها فقط میتونه تنوع کوچیکی ایجاد کنه و اکثرشون اصلاً بهش نیازی ندارن. اگه گربه‌ت دیابت، اضافه‌وزن، بیماری کلیوی، حساسیت غذایی یا مشکل گوارشی داره، قبل از دادن خوراکی جدید با دامپزشک مشورت کن.
جدول محتوا
مقدار و روش مصرف میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها
هر گربه‌ای شرایط خاص خودش رو داره. گربه‌ای که غذای درمانی میخوره یا داروی خاص مصرف میکنه، نباید خودسرانه تشویقی و خوراکی انسانی دریافت کنه. حتی خوراکی سالم هم ممکنه برای یه گربه خاص مناسب نباشه.
تشویقی‌ها، از جمله میوه و سبزیجات، بهتره بیشتر از حدود ۱۰ درصد کالری روزانه گربه نباشن. لازم نیست برای یک تیکه کوچیک حساب و کتاب پیچیده انجام بدی. همین یادت باشه که مقدار خیلی کم کافیه. هر بار هم فقط و فقط یه خوراکی جدید رو امتحان کن تا اگه اسهال، استفراغ یا خارش پیش اومد، راحت‌تر علتش رو پیدا کنی.
حالا چطوری باید میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها رو بهشون داد:
- اون رو خوب بشور و پوست، ساقه، هسته، دونه و قسمت‌های سفتش رو جدا کن.
- اون رو بدون نمک، روغن، ادویه، سس، شکر یا شیرین‌کننده آماده کن.
- اول فقط یک تیکه خیلی کوچیک بهش بده.
- تا ۲۴ ساعت واکنش گربه رو زیر نظر بگیر.
- اگه اسهال، استفراغ، نفخ، خارش، بی‌حالی یا بی‌اشتهایی دیدی، خوراکی رو قطع کن و دیگه هیچ وقت ازش استفاده نکن.
- چند خوراکی جدید رو هم‌زمان امتحان نکن.
علاقه گربه به یه میوه یا سبزیجات به این معنی نیست که خوردن مقدار زیادش بی‌خطره. غذای کامل مخصوص گربه و آب تازه همچنان مهم‌تر از هر میوه و سبزی هست.
میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها
میوه‌ها
میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها همیشه باید خوب شسته بشن و پوست ضخیم، ساقه، هسته و دانه‌هاشون جدا بشه و بعد به تیکه‌های خیلی کوچک خرد بشن. تیکه کوچک یعنی مقداری در حد یه لقمه‌ی ریز، نه چند قاشق یا یه بشقاب. احتمال اینکه گربه میوه دوست نداشته باشه خیلی زیاده، توی این شرایط اصلا مجبور به خوردنش نکن. یادت باشه که گربه برای سالم بودن به خوردن میوه احتیاجی نداره.
- سیب: بخش گوشتی سیب میتونه گاهی تشویقی کوچیکی باشه. هسته، ساقه و قسمت سفت وسط سیب رو کامل جدا کن. پوست سیب معمولاً مشکل خاصی نداره، ولی چون ممکنه سفت یا آلوده باشه، جداکردنش انتخاب مطمئن‌تریه.
- موز: موز برای بعضی گربه‌ها قابل‌تحمله، اما قند و کالری نسبتاً زیادی داره. یه تیکه خیلی کوچک کافیه و بهتره خوراکی همیشگی نباشه. برای گربه‌های چاق یا مبتلا به دیابت، قبل از دادن موز با دامپزشک مشورت کن.
- توتفرنگی: توتفرنگی رو خوب بشور و ریز کن. مقدار خیلی کم به گربت بده و واکنشش رو ببین. اگه اسهال یا ناراحتی گوارشی ایجاد شد، دیگه تکرارش نکن.
- بلوبری: بلوبری برای اکثر گربه‌ها قابل استفاده‌س. این میوه رو خوب بشور و حداکثر یه دونه بهش بده و اگه علائم حساسیت دیدی مصرفش رو متوقف کن.
- تمشک: تمشک سرشار از آنتی‌اکسیدان و فیبره و مقدار کمی ازش برای بیشتر گربه‌ها قابل مصرفه. تمشک شسته شده رو میتونی به صورت کامل یا له شده و در مقدار کم به گربه بدی.
- هندوانه: گوشت هندوانه بدون پوست و دانه، در مقدار کم، معمولاً برای گربه سالم مشکلی ایجاد نمیکنه. دانه‌ها رو کامل جدا کن و اجازه نده مقدار زیادی بخوره، چون ممکنه باعث مدفوع شل یا ناراحتی گوارشی بشه. هندوانه جای آب تازه یا غذای کامل رو نمیگیره.
- خربزه: از گوشت خربزه، بدون پوست، دانه و قسمت مرکزی، فقط مقدار خیلی کمی بده. این میوه قند زیادی داره و بهتره فقط گاهی مصرف بشه.
- طالبی: از بخش گوشتی طالبی، بدون دانه و پوست یه مقدار به اندازه‌ی حبه قند جدا کن و اجازه بده بخوره. طالبی هم قند بالایی داره و نباید زیاد استفاده بشه.
- گلابی: گلابی رو بعد از اینکه خوب شستی پوست بگیر و دانه‌ها و بخش‌های سفت داخلیش رو جدا کن. از این میوه میتونی به مقدار خیلی محدود به گربت بدی.
- زغال‌اخته: این میوه سرشار از آنتی‌اکسیدانه و در مقدار کم برای گربه قابل مصرفه. چند تا دونه ازش رو بشور و بدون هسته به صورت له شده، به گربت بده.
- انبه: این میوه حاوی ویتامین‌ها و آنتی‌اکسیدان‌هاست و مقدار کمی از گوشتش برای گربه قابل مصرفه. پوست و هسته‌ش رو جدا کن و به اندازه‌ی دو الی سه حبه کوچیک و نرم به گربه‌ت بده.
- آناناس: آناناس منبعی از ویتامین‌ها و آبه و مقدار کمی از گوشت تازش معمولاً برای گربه مناسبه. پوست و قسمت سفت مرکزی رو جدا کن و دو سه تیکه‌ی بسیار کوچیک بهش بده.
- توت سفید: توت سفید آنتی‌اکسیدان و ویتامین داره و خیلی کم میتونی ازش به عنوان خوراکی تشویقی استفاده کنی. توت رو خوب بشور و چند تا دونه کوچیک و تازه، به گربه‌ت بده.
سبزیجات
میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها رو ساده و بدون نمک، روغن، کره، ادویه، سس، پیاز یا سیر آماده کن. پختن ملایم باعث میشه سبزیجات سفت نرم‌تر بشن. خوراکی خام هم فقط وقتی مناسبه که خیلی ریز و نرم باشه و گربه بتونه بدون دردسر بجوه.
- کدوحلوایی: کدوحلوایی پخته و ساده میتونه برای بعضی گربه‌ها مناسب باشه. گاهی دامپزشک برای بعضی مشکلات گوارشی مقدار مشخصی کدو پیشنهاد میده، اما برای درمان خودسرانه یبوست یا اسهال بهش تکیه نکن. اگه مشکل گوارشی ادامه پیدا کرد، باید علتش بررسی بشه.
- کدو سبز: کدو سبز بخارپز یا پخته، بدون افزودنی، گزینه ساده‌ایه. بعد از خنک شدن، اون رو ریز کن و فقط یه تکه کوچیک بهش بده. کدو سبز سرخ شده، شور یا طعم‌دار مناسب گربه نیست.
- هویج: هویج پخته و نرم رو میشه در مقدار کم داد. هویج خام رو به شکل تیکه‌های درشت نده، چون ممکنه جویدنش برای گربه سخت باشه. ریزکردن و نرم‌کردن، انتخاب امن‌تریه.
- خیار: خیار ساده، شسته شده و بدون پوست رو به تیکه‌های کوچک تقسیم کن. خیارشور، خیار طعم‌دار و خیاری که با سیر، پیاز، نمک یا ادویه آماده شده، برای گربه مناسب نیست.
- نخودفرنگی: نخودفرنگی پخته، بدون نمک و روغن، برای بعضی گربه‌ها قابل امتحانه. نوع کنسروی معمولاً نمک یا افزودنی داره و انتخاب خوبی نیست.
- لوبیا سبز: لوبیا سبز و بشور و ریز خرد کن. بعد اون رو بخارپز یا آبپز کن و مقدار کمی ازش به گربت بده.
- کاهو: کمی کاهوی شسته و خردشده معمولاً برای گربه‌ی سالم مشکل خاصی ایجاد نمیکنه، اما ارزش غذایی مهمی برای گربه نداره. پس اگه دوستش نداره، دلیلی برای اصرار نیست.
- مارچوبه: مارچوبه فیبر و ویتامین داره و در مقدار کم میتونه برای گربه قابل مصرف باشه. اونو کاملاً بپز، نرم و بدون نمک و ادویه، تو تیکه‌های کوچیک به گربه بده.
- فلفل دلمه‌ای: حاوی ویتامین‌ها و آنتی‌اکسیدان‌هاست و مقدار کمی ازش برای گربه مناسبه. اونو بشور، دونه‌ها و قسمت‌های سفید داخلی رو جدا کن و به‌صورت خام یا کمی پخته و خردشده به گربه‌ت بده.
- کلم بروکلی: سرشار از فیبر و آنتی‌اکسیدانه و مقدار کمی ازش میتونه یه خوراکی مناسب باشه. گلچه‌های بروکلی رو بدون بخش ساقه بخارپز یا آبپز کن و بدون نمک و ادویه، در اندازه‌های کوچیک بهش بده.
- کلم پیچ: کلم پیچ فیبر و ویتامین داره و گربه میتونه مقدار کمی ازش بخوره. برگ‌هاش رو خوب بشور، ترجیحاً کمی بپزش و بعد از خرد کردن در مقدار کم به گربه بده.
- گل کلم: گل کلم که فیبر و ویتامین داره در مقدار کم برای گربه قابل مصرفه. اونو بپز و بدون روغن، نمک و ادویه، به تیکه‌های کوچک تقسیم کن و بهش بده.
- کرفس: کرفس آب و فیبر داره و میتونه به عنوان یه خوراکی کم کالری در مقدار کم استفاده شه. ساقه کرفس رو کاملاً بشور و به قطعات بسیار ریز خرد کن تا بلعش برای گربه راحت‌تر باشه.
- اسفناج: اسفناج حاوی ویتامین‌ها و مواد معدنیه، اما به خاطر اگزالات بهتره فقط گاهی و در مقدار بسیار کم مصرف بشه و برای گربه‌هایی که مستعد مشکلات ادراری یا تشکیل سنگ‌های اگزالات کلسیم هستن استفاده نشه.
- ذرت: منبعی از کربوهیدرات و فیبره و دونه‌های اون در مقدار کم برای گربه قابل مصرفه. فقط چند تا دونه‌ی پخته شده رو میتونی به‌عنوان تشویقی یا همراه غذا بهش بدی.
میوه‌ها و سبزیجات ممنوعه برای گربه‌ها
هسته و دونه‌ی همه‌ی میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها امکان سمی بودن و گیرکردن در گلوی گربه رو داره. پس هیچ وقت اجازه نده گربه به اون‌ها دسترسی داشته باشه. میوه خشک و کمپوت هم قند زیادی دارن و به هیچ عنوان نباید استفاده بشن. علاوه بر این یه سری میوه‌ی دیگه هستن که برای گربه خطرناکن که در ادامه بهت گفتم.
میوه‌ها
- انگور و کشمش: مسمومیت با انگور در گربه‌ها و سگ‌ها وجود داره و مقدار بی‌خطر مشخصی هم وجود نداره، یعنی حتی یه حبه هم خطرناکه. پس به هیچ عنوان نباید بخوه و اگه اتفاقی خورد و حتی هیچ علائم مشکوکی نداشت باز هم به دامپزشک مراجعه کن تا معاینه‌ش کنه.
- مرکبات: مرکبات میتونن باعث ناراحتی گوارشی، استفراغ یا اسهال در گربه بشن. اسانس‌ها و ترکیبات موجود توی پوست، دونه و بخش‌های مختلف مرکبات برای گربه‌ها خطرناکن.
- نارگیل: گوشت نارگیل به دلیل چربی بالا ممکنه باعث ناراحتی معده و اسهال شه. آب نارگیل هم به دلیل داشتن پتاسیم بالا نباید به گربه داده بشه.
- گیلاس: هسته، ساقه و برگ گیلاس حاوی ترکیباتیه که میتونه در بدن گربه به سیانید تبدیل شه و مسمومیت ایجاد کنه. به همین دلیل بهتره اصلاً گیلاس به گربه داده نشه.
سبزیجات
سبزیجاتی که در ادامه بهشون اشاره شده خام، پخته، خشک یا پودر شده‌‌شون هم میتونه به گربه آسیب بزنه. غذاهای آماده‌ای که این مواد رو دارن هم مناسب نیستن.
- پیاز: برای گربه‌ها سمیه و میتونه به گلبول‌های قرمز خونشون آسیب بزنه و باعث کم‌خونی شه. پیاز خام، پخته، خشک یا پودرشده هم نباید مصرف شه.
- سیر: از پیاز هم غلیظ‌تر و خطرناک‌تره و میتونه باعث تخریب گلبول‌های قرمز و کم‌خونی شه. سیر خام، پخته و پودر سیر هم برای گربه مناسب نیست.
- تره: از خانواده پیاز و سیره و ترکیبات سمی مشابهی داره که میتونه به گلبول‌های قرمز گربه آسیب بزنه. مصرفش ممکنه باعث کم‌خونی و ناراحتی گوارشی شه.
- موسیر: مثل پیاز و سیر حاوی ترکیبات گوگردی سمی برای گربه‌هاست و میتونه به گلبول‌های قرمز آسیب برشونه. نباید در هیچ شکلی، حتی پخته یا خشک، به گربه داده بشه.
- پیازچه: مانند سایر اعضای خانواده آلیوم برای گربه سمیه و میتونه باعث تخریب گلبول‌های قرمز و کم‌خونی شه. مصرف خام، پخته یا خشکش هم خطرناکه.
- آووکادو: به‌دلیل چربی بالا میتونه باعث ناراحتی گوارشی شه و هسته‌ش هم خطر انسداد داره. بهتره آووکادو به گربه داده نشه.
- گوجه‌فرنگی: گوجه‌فرنگی نرسیده و برگ و ساقه گیاه گوجه حاوی ترکیبات سمی هستن. پس بهتره گربه کلا ازش استفاده نکنه.
- قارچ: قارچ‌ها ممکنه حاوی سموم خطرناک باشن و تشخیص نوع سمی از غیرسمی سخته. بهتره از دادن قارچ به گربه خودداری شه.
به غیر از میوه‌ها و سبزیجات مضری که گفتم شکلات، قهوه و نوشیدنی‌های کافئین‌دار، الکل، خمیر نان، نمک و خوراکی‌های حاوی زایلیتول برای گربه مناسب نیستن. سالاد یا غذای آماده هم ممکنه پیاز، سیر، سس یا نمک زیادی داشته باشه.
میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها باید ساده براشون سرو بشه و یه تغییر کوچیک اونا رو مضر میکنه. خیار ساده با خیارشور فرق داره، سیب تازه با پای سیب یکی نیست و کدوحلوایی ساده با دسر کدوحلوایی فرق داره. هرچی خوراکی ساده‌تر و بدون افزودنی باشه، انتخاب کم‌خطرتریه.
سوالات متداول
گربه میتونه خیار بخوره؟
بله، خیار ساده و شسته شده رو میشه در تیکه‌های خیلی کوچیک و گاهی به گربه سالم داد. اما خیارشور و خیار طعم‌دار جزو میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها نیست.
هندوانه برای گربه‌ها مجازه؟
هندوانه بدون پوست و دانه، در مقدار کم، توی لیست میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها قرار میگیره. دانه‌ها رو کامل جدا کن و نذار جای آب یا غذای اصلی رو بگیره.
کدوم سبزیجات برای گربه ممنوعه؟
پیاز، سیر، تره، موسیر و پیازچه به صورت خام، پخته، خشک یا پودرشده ممنوعن. آووکادو، گوجه و قارچ هم میتونن مشکل ساز باشن.
گربه میتونه انگور یا کشمش بخوره؟
خیر. انگور و کشمش توی لیست میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها نیست و براشون خطرناکه. اگه خورده، حتی بدون علامت، به دامپزشک مراجعه کن.
هر چند وقت یکبار میشه میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها رو استفاده کرد؟
این خوراکی‌ها فقط باید تشویقی و در مقدار کم باشن. معمولاً یه تیکه کوچک، گاهی و نه به‌جای غذای اصلی کافیه. مقدار دقیق به وزن و وضعیت سلامت گربه بستگی داره.
میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها باید ساده، تمیز، خردشده و گهگاهی باشن، غذای اصلی گربه همچنان باید غذای کامل مخصوص خودش باشه. هسته میوه‌ها، خوراکی‌های شیرین، شور، سرخ شده و ادویه‌دار انتخاب خوبی نیستن.
اگر حیوون خونگیت بعد از خوردن خوراکی‌های مضر و حتی میوه‌ها و سبزیجات مجاز برای گربه‌ها استفراغ کرد، اسهال شد، بی‌حال شد، غذا نخورد، لرزش داشت یا تنفسش تغییر کرد، سریع به دامپزشک مراجعه کن. اگه پیاز، سیر، انگور، کشمش یا هسته میوه خورده، منتظر ظاهرشدن علامت نمون و همون موقع ببرش پیش دامپزشک.
اسم خوراکی، مقدار تقریبی و زمان خوردن رو به دامپزشک بگو. برای تخلیه معده‌ش خودسرانه استفراغ ایجاد نکن و بدون مشورت دارو نده.
